DTZ B1 Paketi
DTZ · sözlü sınav rehberi

DTZ sözlüde Türklerin en sık yaptığı 10 hata

Türkçe konuşanların DTZ sözlüde en sık yaptığı hata fiilin yeridir: ana cümlede çekimli fiil 2. sıraya, weil, dass, wenn ve ob ile başlayan yan cümlede en sona gider. Bunu iki neden bağlacının karıştırılması ve geçmiş zamanda yardımcı fiil seçimi izler. Bu hatalar doğruluk ölçütünü (15 puan) etkiler; aşağıda 10 hatanın hepsini bulacaksın.

Türkçe ile Almanca arasındaki farklar, sözlü sınavda tahmin edilebilir hatalara yol açar. Bu hataların çoğu anlaşılmayı engellemez, ama doğruluk puanından (15 puan) götürür ve sizi B1'den uzaklaştırır. Bu sayfada en sık on hatayı başlıklar hâlinde, iki örnekle anlatıyoruz.

🎙️ Kendini dene: 3 dakikalık ücretsiz puan testi

1. Fiilin yeri: ana cümlede ikinci sıra

Türkçede fiil sondadır; Almancada ana cümlede çekimli fiil ikinci sıradadır. Cümle bir zaman ya da yer bildiren kelimeyle başlasa bile fiil ikinci sırada kalır ve özne fiilin arkasına geçer. Türkçe düşünen biri genellikle özneyi öne koyup fiili üçüncü sıraya iter.

2. Yan cümlede fiil sona gider

Neden, koşul ya da dolaylı soru bildiren bağlaçlardan sonra (weil, dass, wenn, ob) çekimli fiil cümlenin en sonuna gider. B1 için bu bağlaçları kullanmak gerekir; kullanırken fiili sona atmak da gerekir. Üstü çizili cümle yanlış, altındaki doğrusu:

Yanlış → doğru

Ich lerne Deutsch, weil ich will hier arbeiten.

Ich lerne Deutsch, weil ich hier arbeiten will.

Almanca öğreniyorum, çünkü burada çalışmak istiyorum.

3. weil ile denn'i karıştırmak

İkisi de neden bildirir ama cümle yapısı farklıdır: biri fiili sona yollar, öteki fiili ikinci sırada bırakır. Hangisini seçtiğiniz önemli değil; önemli olan seçtiğinizin kuralına uymak. Emin değilseniz konuşurken tek birini kullanın ve onu iyi oturtun.

Neden bu hatalar Türkçe konuşanlarda sık görülür?

Türkçe ile Almanca farklı dil ailelerindendir ve cümle kuruluşları neredeyse ters yönde işler. Türkçede fiil sondadır, Almancada ana cümlede ikinci sıradadır ama yan cümlede sona gider. Türkçede artikel ve dilbilgisel cinsiyet yoktur, Almancada her ismin bir artikeli vardır. Türkçede hitapta sen ve siz ayrımı vardır, ama Almancadaki kullanım alanları birebir aynı değildir.

Bu yüzden Türkçe düşünüp Almancaya çevirmek, tahmin edilebilir hatalar üretir. İyi haber şu ki hatalar tahmin edilebilir olduğu için hedefli çalışmayla hızla azalır: birkaç temel kuralı ve onları gösteren kısa cümleleri oturtmak çoğu zaman yeterlidir.

4. Geçmiş zamanda haben mi, sein mi?

Almancada geçmiş zaman (Perfekt) iki farklı yardımcı fiille kurulur. Bir yerden bir yere hareket ya da durum değişikliği anlatan fiiller (gelmek, gitmek, taşınmak, kalmak gibi) çoğunlukla diğer yardımcıyla kurulur. Almanya'ya gelişinizi anlatırken bu hatayı yapmak çok yaygındır:

Yanlış → doğru

Ich habe nach Deutschland gekommen.

Ich bin nach Deutschland gekommen.

Almanya'ya geldim.

5. Artikel ve hâller

Türkçede artikel yoktur; Almancada her ismin bir artikeli vardır ve cümledeki görevine göre değişir. Sınavda kusursuz artikel beklenmez, ama en sık kullandığınız kelimelerin (iş, ev, aile, şehir) artikelini doğru söylemek doğruluk puanınızı belirgin biçimde artırır.

6. du ve Sie: kime nasıl hitap etmeli?

Görevlilere resmî hitap (Sie) kullanılır. Teil 3'te partnerinizle ise çoğunlukla samimi hitap kullanılır; iki aday arasında bu doğaldır. Hatalı olan, aynı konuşmada ikisini karıştırmaktır. Sınavın başında partnerinizle hangisini kullanacağınızı kısaca konuşmak işinizi kolaylaştırır.

7. Türkçeden birebir çeviri

Bazı fiiller Türkçede ve Almancada farklı edat ya da hâl ister. Birini beklemek, birine sormak, bir şeye karar vermek gibi ifadeleri Türkçeden kelime kelime çevirmek, anlaşılır ama yanlış cümleler doğurur. Bu tür fiilleri edatlarıyla birlikte, kalıp olarak öğrenmek en kolay yoldur.

8. Olumsuzlukta kelime sırası

Türkçede olumsuzluk fiile eklenir; Almancada olumsuzluk kelimesi cümlenin farklı yerlerinde durabilir ve yeri anlamı etkiler. Türkçe gibi düşünüp olumsuzluğu cümlenin sonuna koymak yaygın bir hatadır.

9. Hep şimdiki zamanla anlatmak

Teil 1B ve Teil 2B'de geçmiş deneyimler sorulur. Geçmişi şimdiki zamanla anlatmak anlaşılır olsa da B1 için yeterli değildir. Birkaç sık fiilin geçmiş biçimini (gelmek, çalışmak, öğrenmek, yaşamak, gitmek) sınavdan önce oturtmak büyük fark yaratır.

10. Hatayı fark edince susmak

Konuşurken hatanızı fark etmeniz iyi bir şeydir. Kötü olan, durup susmaktır. Kısaca özür dileyip cümleyi düzeltmek doğal görünür ve olumlu karşılanır. Kendini düzeltmek, akıcılığı bozmadan doğruluğu gösterir.

Bu sayfada iki örnek gösterdik. Tam liste, her hata için yanlış ve doğru cümleler, Türkçe açıklamalar ve doğru cümlelerin sesleri pakette.

Bu hataları azaltmanın yolu

Hataları tek tek ezberleyerek değil, doğru cümleleri sesli tekrar ederek azaltırsınız. Kulağınız doğru yapıya alıştıkça, yanlış cümle size tuhaf gelmeye başlar. Pratik birkaç öneri:

Unutmayın: görevliler hatasız bir konuşma beklemez. Düzenli tekrarlanan birkaç temel hatayı düzeltmek, doğruluk puanınızı bir basamak yukarı taşımak için çoğu zaman yeterlidir.

Sınavda hata yapınca ne olur?

Görevliler doğruluğu tek tek hata sayarak değil, genel izlenime göre puanlar: hatalar anlaşılmayı engelliyor mu, aynı hata sürekli tekrarlanıyor mu, karmaşık cümlelerde mi yoksa en basit cümlelerde mi yapılıyor? Bağlaçlı ve geçmiş zamanlı cümleler kurmaya çalışırken yapılan küçük bir hata, hiç denememekten daha iyidir; çünkü B1 düzeyi tam da bu cümleleri ister.

Kalan 300+ kalıp, 10 tema için hazır cevaplar ve sesli sınav provası DTZ B1 Paketi'nde.

DTZ B1 Paketi →

Sık sorulan sorular

DTZ sözlüde en sık yapılan hata nedir?

Fiilin yeri: ana cümlede çekimli fiil ikinci sırada olmalı, weil, dass, wenn ve ob gibi bağlaçlarla başlayan yan cümlede ise en sona gitmelidir.

Hatalar puanımı ne kadar etkiler?

Dilbilgisi hataları doğruluk ölçütünü (15 puan) etkiler. Anlaşılmayı engellemeyen küçük hatalar sınavı geçmenize engel olmaz, ama B1 için düzenli hatalardan kaçınmak gerekir.

İlgili sayfalar